Paleis Buitenrust

Paleis Buitenrust was een 18e-eeuwse buitenplaats tussen Den Haag en Scheveningen, oorspronkelijk bekend als Hessenhof. Het werd in 1912 afgebroken voor de tuin van het Vredespaleis en herinnert nog via de Buitenrustweg aan zijn roemruchte verleden.

Oorsprong en vroege eigenaren

In de 17e eeuw bezat Johan Cunes grote landerijen westelijk van Den Haag, die hij lucratief doorsleep. Rond 1708 bouwde landgraaf Filips van Hessen-Philippsthal er Hessenhof met architect Jacobus Roman, waar zijn familie resideerde tot prins Willem van Hessen het in 1769 verkocht aan jurist Martinus Hartingh voor 22.000 gulden.​

Hessingh breidde het uit, maar verkocht het landhuis ook weer. Na overlijden van raadpensionaris Pieter van Bleiswijk in 1790, die het huis opknapte en ‘Buitenrust’ noemde, wisselde het van eigenaren zoals Willem Boreel en koopman Robbert Twiss.

Medisch gebruik

In 1827 kocht Johann Georg Heine, orthopeed uit Würzburg, Buitenrust en richtte een ziekenhuis op voor jonge patiënten met waterbaden in Scheveningen, bijgenaamd ‘het Bultenpaleis’. Koning Willem I bezocht het in 1830 met prinses Marianne.

Na Heines dood in 1838 verkocht zijn weduwe het aan koning Willem II, die het uitbreidde met neogotische aanbouwen en serres, geïnspireerd door zijn Oxford-tijd. Hij plande een groot gotisch paleis met architect Henry Ashton, maar dat ging niet door; Anna Paulowna gebruikte het sporadisch.

Anna Paulowna’s residentie

Na Willem II’s dood in 1849 vestigde koningin-weduwe Anna Paulowna (1795-1865) zich permanent in Buitenrust, afwisselend met Soestdijk. Ze overleed er op 1 maart 1865 op een rustbank in haar slaapkamer.

Het paleis vererfde op dochter groothertogin Sophie en groothertog Karel Alexander van Saksen-Weimar-Eisenach, die er tijdens de zomers verbleven. Sophie verkocht enkele weilanden voor de bouw van woningen in het tegenwoordige Zeeheldenkwartier.

Verkoop aan de gemeente

Na Karel Alexanders dood kwam het bij Adriaan Goekoop, die het liet verwilderen. In 1905 kocht de gemeente Den Haag het voor de Vredespaleis-tuin waarna sloop volgde in 1912 om plaats te maken voor de Carnegielaan.